Sunday 25th August 2019
x-pressed | an open journal
May 16, 2014
May 16, 2014

Ισπανία: Επείγουσα έκκληση ενάντια στη φορολογική μεταρρύθμιση που ετοιμάζει η κυβέρνηση

Source: El Diario  Category: On the crisis
This article is also available in: esenhr
Ισπανία: Επείγουσα έκκληση ενάντια στη φορολογική μεταρρύθμιση που ετοιμάζει η κυβέρνηση

* Μπορείτε να διαβάσετε όλο το μανιφέστο στα ισπανικά καθώς και την πλήρη λίστα με το όνοματα όσων υπέγραψαν εδώ

  •  Δεκάδες άνθρωποι από τον χώρο των πανεπιστημίων, της οικονομίας και της κοινωνικής έρευνας υπέγραψαν ένα μανιφέστο ενάντια στη φορολογική μεταρρύθμιση.
  • Επικρίνουν το φαύλο κύκλο σύμφωνα με τον οποίο περικόπτονται κρατικές δαπάνες, ενώ επιχειρείται η μεγαλύτερη δυνατή μείωση φόρων, ειδικά για τις επιχειρήσεις και τα υψηλά εισοδήματα.
  • «Σε όλες τις χώρες που έχουν οικοδομήσει ένα ισχυρό κράτος πρόνοιας, ο κλιμακούμενος φόρος στα εισοδήματα είναι η μεγαλύτερη πηγή εσόδων».

Εμείς, που υπογράφουμε αυτό το κείμενο, αισθανόμαστε την επιτακτική ανάγκη να μιλήσουμε ως ενημερωμένοι πολίτες και επαγγελματίες, που ανησυχούν για τον προσανατολισμό της κοινωνικής πολιτικής, ιδίως για τη φορολογική μεταρρύθμιση που προετοιμάζει η κυβέρνηση. Δεν μπορούμε να παραμείνουμε αδιάφοροι μπροστά στην προφανή συμφωνία, με πράξεις ή παραλείψεις, της πολιτικής και οικονομικής ελίτ γύρω από κάποιες αρχές, υποτίθεται αδιαμφισβήτητες, που εξυπηρετούν αποκλειστικά τα συμφέροντα του νεοφιλελευθερισμού και της άρχουσας τάξης. Η σιωπή είναι συνενοχή. Θεωρούμε ότι η κατάσταση έκτακτης κοινωνικής ανάγκης στη χώρα μας, καθώς και η διαφαινόμενη επιδείνωσή της με βάση τον σημερινό κυβερνητικό προσανατολισμό, απαιτούν μια συμφωνία όλων όσοι ανησυχούν για τον αντικοινωνικό κατήφορο που έχει πάρει η χώρα. Μια συμφωνία ώστε να μπει φρένο στις περικοπές της ήδη άθλιας κοινωνικής προστασίας στην Ισπανία σήμερα, και να καταστεί δυνατή μια αλλαγή κατεύθυνσης που θα οδηγήσει σε μια δίκαιη και βιώσιμη κοινωνία, τόσο στη χώρα μας όσο και παγκόσμια.

1.    Η επιτροπή Εμπειρογνωμόνων για τη Μεταρρύθμιση του Ισπανικού Φορολογικού Συστήματος είναι παράνομη, διότι η σύνθεσή της (8 άνδρες και καμία γυναίκα) παραβιάζει το νόμο περί ισότητας. Κατηγορούμε την κυβέρνηση για κατάχρηση εξουσίας, στηριζόμενη στην ατιμωρησία που απολαμβάνει ούσα υπεύθυνη για την επιβολή του νόμου που η ίδια παραβιάζει. Δεν είναι αλήθεια ότι δεν υπάρχουν γυναίκες-εμπειρογνώμονες, και, επομένως, η παραβίαση του νόμου είναι αδικαιολόγητη.

2.    Οι συστάσεις της επιτροπής εμπειρογνωμόνων και οι κυβερνητικές ανακοινώσεις, συνιστούν ένα ακόμη βήμα στον δρόμο που χάραξε η εξουσία προς τη διάλυση του φορολογικού μας συστήματος και των κοινωνικών παροχών και υπηρεσιών. Κατά τη διάρκεια του εικοστού αιώνα, διαμορφώθηκε μια κοινωνική συναίνεση που επέτρεψε σε ορισμένες χώρες, όπως η Ισπανία, να εφαρμόσουν συστήματα κλιμακούμενης φορολόγησης και κοινωνικών παροχών, παρά τις αντιστάσεις μιας ισχυρής μειοψηφίας. Οργανισμοί όπως η Παγκόσμια Τράπεζα, το ΔΝΤ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τάσσονται υπέρ της ιδιωτικοποίησης και των περικοπών στις δημόσιες υπηρεσίες και παροχές, μέσα από τη γενική απορρύθμιση της αγοράς εργασίας, τη μείωση φόρων και εργοδοτικών εισφορών για τις επιχειρήσεις και τη μείωση της κλιμάκωσης στην επιβολή του φόρου εισοδήματος, αυξάνοντας παράλληλα τους έμμεσους φόρους, όπως ο ΦΠΑ.

3.    Αυτός ο δρόμος δεν μας οδηγεί παρά στην κατάσταση που υπάρχει ακόμα στις περισσότερες χώρες του κόσμου και υπήρχε στην Ισπανία πριν από τη φορολογική μεταρρύθμιση του 1977 (δυνάμει της οποίας θεσπίστηκε ο κλιμακούμενος φόρος εισοδήματος φυσικών προσώπων), πριν το νόμο για την Υγεία του 1986 (που προέβλεπε το καθολικό δικαίωμα στη δημόσια υγειονομική περίθαλψη), πριν τον γενικό νόμο Κοινωνικής Ασφάλισης του 1966 (που παρείχε δημόσια ασφάλιση σε όλους τους εργαζόμενους και απέναντι σε όλα τα ενδεχόμενα απώλειας μισθού) κλπ.

Χωρίς καθολικά συστήματα παροχών και δημόσιων υπηρεσιών, που δεν μπορούν να υποστηριχτούν παρά μόνο από ένα σύστημα κλιμακούμενης και γενικευμένης φορολόγησης, θα έχουμε μια κοινωνία στην οποία ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού θα απασχολείται στην παραοικονομία και, ως εκ τούτου, θα είναι χωρίς κοινωνική προστασία, χωρίς συντάξεις, χωρίς επιδόματα ασθένειας και ανεργίας. Μια κοινωνία με ένα επίπεδο δημόσιων υπηρεσιών ακόμη χαμηλότερο από το σημερινό, με εκπαίδευση και υγειονομική φροντίδα ανεπαρκείς, χωρίς δημόσια συστήματα προσχολικής εκπαίδευσης και φροντίδας εξαρτημένων ατόμων. Εν ολίγοις, έναν πληθυσμό που θα έχει εγκαταλειφθεί στην τύχη του, βυθισμένο στη φτώχεια με χαμηλά επίπεδα κοινωνικής συνοχής και υψηλά επίπεδα βίας.

Αυτή είναι η κατάσταση σε όλες τις χώρες που δεν κατάφεραν να εφαρμόσουν, σε καθολική κλίμακα, αυτά τα συστήματα κλιμακούμενων φόρων, επιδομάτων και κοινωνικών υπηρεσιών για όλους, ακόμη και αν ορισμένες από τις κυβερνήσεις τους διακηρύσσουν την εποχή του μετα-νεοφιλελευθερισμού. Πέρα από δηλώσεις ή δήθεν ευφάνταστες προτάσεις, πρέπει να αναλυθούν οι συνθήκες υπό τις οποίες ζει η πλειονότητα του πληθυσμού σε κάθε χώρα, για να εξεταστούν οι επιπτώσεις των διαφορετικών φορολογικών πολιτικών. Είναι αλήθεια ότι το σύστημα κοινωνικής προστασίας πρέπει να επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής του, ώστε να περιλαμβάνει όλες τις ακάλυπτες ανάγκες και όλους τους ανθρώπους που εξακολουθούν να είναι αποκλεισμένοι απ’ αυτό, διαγράφοντας τα στοιχεία εκείνα που παραπέμπουν στην εικόνα μιας οικογένειας αποτελούμενης από τον άνδρα-προστάτη εκτός οικογενειακής σφαίρας και τη γυναίκα-νοικοκυρά εκτός εργασίας, χωρίς εισόδημα και χωρίς δικαιώματα.

Αλλά θα ήταν πολύ επιζήμιο να προσπαθήσουμε να βρούμε υποκατάστατα ή εύκολες λύσεις: ο μόνος δρόμος για την κοινωνική δικαιοσύνη και τη βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη είναι ένα σύστημα πρόνοιας βασισμένο στην καθολική κλιμακούμενη φορολογία και τις κοινωνικές υπηρεσίες για όλους. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να οικοδομήσουμε ένα μοντέλο που θα κάνει πραγματικότητα το δικαίωμα σε μια γεμάτη ζωή με ίσους όρους για όλους.

4.    Η καθοδική σπείρα, όπου ήδη βρισκόμαστε και την οποία οφείλουμε να αντιστρέψουμε, αποτελείται από διάφορα αλληλοσυμπληρούμενα στοιχεία: από τη μία πλευρά, ψαλιδίζονται άγρια οι κοινωνικές δαπάνες με το επιχείρημα ότι το δημόσιο έλλειμμα δεν είναι βιώσιμο. Από την άλλη πλευρά, μειώνονται όσο το δυνατόν περισσότερο οι φόροι (ιδίως στις επιχειρήσεις και στα υψηλά εισοδήματα) με το επιχείρημα ότι οι χαμηλότεροι φόροι θα αυξήσουν την καταναλωτική δύναμη των νοικοκυριών και θα ενθαρρύνουν τις επιχειρήσεις να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας. Τρίτον, τα εργασιακά δικαιώματα και οι μισθοί περικόπτονται όλο και περισσότερο, με το ίδιο επιχείρημα, να ενθαρρύνουν τις επιχειρήσεις. Τέλος, επιδιώκεται να παραμένουν οι περισσότερες γυναίκες στην εργασιακή ανασφάλεια της μερικής απασχόλησης και να αφήνουν τις δουλειές τους όταν το απαιτούν οι ανάγκες της οικογένειας, με το επιχείρημα ότι έτσι θα αναχαιτιστεί η υπογεννητικότητα.

5.    Όλα αυτά τα επιχειρήματα είναι απατηλά. Για να τα αντικρούσουμε, δε χρειάζεται να καταφύγουμε σε περίπλοκες οικονομικές αναλύσεις. Αρκούν τα επιχειρήματα που στηρίζουν τη δημιουργία του κράτους πρόνοιας και οι ευρέως αποδεκτές αρχές που πρέπει να καθορίζουν τις δράσεις του δημόσιου τομέα σε μια δημοκρατική κοινωνία, με κυρίαρχη την αρχή «στον καθένα σύμφωνα με τις ανάγκες του και από τον καθένα σύμφωνα με τις δυνατότητές του», ξεκινώντας από το γεγονός ότι η συντριπτική πλειονότητα του πληθυσμού δεν μπορεί να καλύψει αυτές τις ανάγκες από μόνη της.

Το νέο στοιχείο σήμερα είναι ότι η ιστορία μας δείχνει πολύ πιο καθαρά τις επιπτώσεις των διαφορετικών πολιτικών επιλογών, και ιδίως αυτής που τώρα πάει να επιβληθεί. Καινοτομία είναι επίσης, πέρα από τα παραπάνω, ότι ο συσχετισμός των κοινωνικών δυνάμεων έχει αλλάξει, μέσα από την αγαστή συνεργασία επαγγελματιών, «ειδικών» αλλά και θεσμικών οργάνων, που επιχειρούν να εμφανίσουν το νεοφιλελεύθερο δόγμα ως ουδέτερο, επιστημονικό ή ακόμα και ως τη μόνη βιώσιμη εναλλακτική λύση. Αυτή η κατεύθυνση είναι καταστροφική και παράγει τεράστια κέρδη για το καπιταλιστικό κεφάλαιο. Ας παρουσιάσουμε κάποια βασικά στοιχεία που σήμερα ιδιοτελώς απορρίπτονται, και τα συμφέροντα που κρύβονται πίσω από αυτή την άρνηση.

6.     Αύξηση του ΦΠΑ και μείωση του φόρου εισοδήματος είναι ολέθριες επιλογές: η κυριαρχική συμβολή του φόρου κατανάλωσης είναι προβληματική διότι ισχύει ο ίδιος συντελεστής για όλους, πράγμα που σημαίνει αναλογικά υψηλότερη φορολόγηση για όσους έχουν λιγότερα (θα πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι, λόγω της μικρότερης δυνατότητας αποταμίευσης, οι φτωχοί καταναλώνουν μεγαλύτερο ποσοστό του εισοδήματός τους από ότι οι πλούσιοι). Αντίθετα, η προοδευτική φορολόγηση του εισοδήματος παίζει, εκτός από εισπρακτικό, και αναδιανεμητικό ρόλο. Από την άλλη πλευρά, μια ισχνή άμεση φορολογία δεν προσφέρει αρκετά έσοδα για να διατηρηθεί μια επαρκής κοινωνική προστασία.

Σε όλες τις χώρες που έχουν οικοδομήσει ένα ισχυρό κράτος πρόνοιας, ο κλιμακούμενος φόρος εισοδήματος είναι η μεγαλύτερη πηγή εσόδων, συμβάλλοντας αποφασιστικά στην κοινωνική συναίνεση που επιτρέπει την ευρεία αποδοχή όλων των φόρων. Η παραβίαση αυτών των ισορροπιών απαξιώνει το σύστημα στα μάτια του λαού και, ως άμεση συνέπεια, ενισχύει την παραοικονομία, χωρίς δικαιώματα για τους εργαζόμενους και χωρίς δυνατότητα ελέγχου των προϊόντων και των υπηρεσιών από τους πολίτες. Τα διαθέσιμα στοιχεία για τη φοροδιαφυγή στην Ισπανία επιβεβαιώνουν ότι έχει αυξηθεί κατά την περίοδο 2003-2012. Η απώλεια εσόδων που συνεπάγεται η αύξηση της παραοικονομίας οδηγεί σε περαιτέρω περικοπές, που βαθαίνουν την απονομιμοποίηση και ούτω καθεξής. Αυτή είναι η καθοδική σπείρα στην οποία βρισκόμαστε.

This article is also available in:

Translate this in your language

Like this Article? Share it!

Leave A Response