Thursday 23rd January 2020
x-pressed | an open journal
October 21, 2013
October 21, 2013

Ώρα για μάχη

Author: Jordi Vaquer Translator: Eleni Nicolaou
Source: El País  Categories: Antifascism, On the crisis
This article is also available in: enes
Ώρα για μάχη

Αυτό που λείπει στην Ευρώπη είναι να ορθώσουν τα πολιτικά κόμματα, κυρίως τα κυβερνητικά, το ανάστημά τους απέναντι στον εθνικιστικό λαϊκισμό.

Κρίνοντας από τα συμπτώματα, η χρονιά που έρχεται θα μπορούσε να είναι μια χρονιά-θρίαμβος για τον εθνικιστικό λαϊκισμό στην Ευρώπη. Τον Μάιο του 2013, σχηματίστηκε στην Βουλγαρία κυβέρνηση με την υποστήριξη του Ατάκα, ενός ριζοσπαστικού εθνικιστικού κόμματος. Τον Σεπτέμβριο, ακολούθησαν τα καλά αποτελέσματα για το εθνικιστικό Κόμμα της Προόδου στη Νορβηγία και για το Κόμμα της Ελευθερίας στην Αυστρία, το οποίο μεταμόρφωσε ο Χάιντερ. Αυτόν τον μήνα, ήρθε η νίκη του γαλλικού Εθνικού Μετώπου (FN), στις συμπληρωματικές εκλογές στη Μπρινιόλ (Προβηγκία, Γαλλία). Στις έρευνες, η εθνικιστική λαϊκιστική δεξιά εγκαταλείπει τις ακραίες, εθνικιστικές θέσεις και εμφανίζεται ως το δυνητικά μεγαλύτερο κόμμα στο Ηνωμένο Βασίλειο (UKIP), την Γαλλία (FN) ή τις Κάτω Χώρες (PVV), ενώ στην Πολωνία, το κόμμα Νόμος και Δικαιοσύνη του Γιαροσλάβ Καζίνσκι προηγείται κατά 10 μονάδες της σημερινής κυβέρνησης. Με ελάχιστες εξαιρέσεις, όπως η Γερμανία, η Ισπανία και η Ιρλανδία, η επέλαση του εθνικιστικού λαϊκισμού δείχνει να είναι ανεμπόδιστη.

Μεγάλο προβληματισμό προκαλούν οι επερχόμενες ευρωεκλογές, τον Μάιο του 2014, όπου, στα προβλήματα του ευρωπαϊκού εγχειρήματος και την χαμηλή δημοτικότητα πολλών κυβερνήσεων, θα μπορούσε να προστεθεί και μια πολύ χαμηλή συμμετοχή: ιδανικό περιβάλλον για την κινητοποίηση του εθνικιστικού λαϊκισμού. Επίσης, το 2014 υπάρχουν και άλλες εκλογικές αναμετρήσεις στις οποίες μπορεί να κερδίσουν έδαφος κόμματα εθνικιστικά και αντιμεταναστευτικά, όπως οι νομοθετικές εκλογές στην Ουγγαρία (οι οποίες θα μπορούσαν να εδραιώσουν στην κυβέρνηση τον Fidesz παρά την αυταρχική και εθνικιστική προέλευσή του), οι τοπικές στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Γαλλία (όπου το FN περιμένει να επιτύχει σημαντικές νίκες) και οι βουλευτικές στην Σουηδία (εκεί οι δημοσκοπήσεις προβλέπουν σημαντική αύξηση για τον εθνικιστικό σχηματισμό των Σουηδών Δημοκρατών).

Δεν είναι εύκολο να κερδηθεί η εκλογική μάχη και η μάχη των ιδεών εναντίον αυτών των κομμάτων, όταν κάποια από τα επιχειρήματά τους βρίσκουν ευρεία απήχηση στις ευρωπαϊκές κοινωνίες. Κάτι ακόμη πιο δύσκολο να επιτευχθεί, όταν οι κυβερνήσεις, έχοντας πλήρη επίγνωση αυτής της πραγματικότητας, τραβούν το χαλί κάτω από τα ίδια τους τα πόδια υιοθετώντας την ακροδεξιά ατζέντα. Ανεπιτυχώς. Δεν μπορεί να το καταφέρει ούτε η γαλλική κυβέρνηση που, βυθισμένη σε ένα τέλμα απανθρωπιάς, απέλασε μια οικογένεια Ρομά σε ένα, παντελώς άγνωστο σ’ αυτούς, Κοσσυφοπέδιο και μετά, θέλοντας να καταστείλει την οργή, κάλεσε μια από τις κόρες της να επιστρέψει μόνη της για να τελειώσει το σχολείο. Ούτε η βρετανική κυβέρνηση που, σε μια επίδειξη σκληρότητας, κρέμασε πανό και έστειλε μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου σε 40.000 μετανάστες που πιθανολογεί ότι είναι χωρίς χαρτιά. Ούτε η ελληνική κυβέρνηση, με τους συνεχείς ελέγχους ταυτότητας σε κάθε περαστικό που δεν μοιάζει ευρωπαίος και την κράτηση όσων βρίσκονται παράνομα στη χώρα, για μήνες, κάτω από απάνθρωπες συνθήκες. Όλοι έχουν αποτύχει στην προσπάθειά τους να την βγουν από τα δεξιά στον εθνικιστικό λαϊκισμό. Ενώ οι κυβερνήσεις είναι πρόθυμες να εγκαταλείψουν τις βασικές αρχές τους, προκειμένου να κρατηθούν στην εξουσία, η ακροδεξιά υπαγορεύει την ατζέντα χωρίς να χρειάζεται καν να κερδίσει τις εκλογές.

Αλλά δεν υπάρχουν μόνο αποτυχίες. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, μπορεί το UKIP να κερδίζει έδαφος, αλλά ένα κόμμα πολύ πιο ριζοσπαστικό και απροκάλυπτα ρατσιστικής κοπής, το Βρετανικό Εθνικό Κόμμα (BNP) ενδέχεται να χάσει, το επόμενο έτος, το σύνολο των εκλεγμένων αντιπροσώπων του μεταξύ των οποίων και δυο ευρωβουλευτές του. Φρένο στο ΒΝΡ έβαλε η αντίσταση της βρετανικής κοινωνίας στον απροκάλυπτο ρατσισμό του αλλά και εκστρατείες, όπως η «Ελπίδα, όχι μίσος», που δίνουν μάχη, πόρτα-πόρτα αλλά και έξω στο δρόμο για να εξουδετερώσουν την υποδαύλιση του φόβου, την απάθεια και τα ψέματα που εξέθρεψαν την άνοδο του ΒΝΡ. Στη Γαλλία, οι μαθητές βγήκαν στους δρόμους αντιδρώντας στην απέλαση της Λεονάρντα και της οικογένειάς της στο Κοσσυφοπέδιο. Οι διαδηλώσεις τους φέρνουν στο νου τις αντιδράσεις των Αμερικανών φοιτητών ενάντια στις απελάσεις συμφοιτητών τους χωρίς χαρτιά, μια πρώτη επιτυχία στον αγώνα της γενιάς των λεγόμενων ονειροπόλων, που πέτυχαν όχι μόνο να αλλάξουν τελικά το νόμο αλλά και να επαναφέρουν τη συζήτηση γύρω από το μεταναστευτικό στις ΗΠΑ. Ακόμη, οι κοινωνίες των πολιτών κινητοποιήθηκαν στην Ελλάδα, αναγκάζοντας την κυβέρνηση, μετά τη δολοφονία του ράπερ Παύλου Φύσσα, να πατάξει επιτέλους τα εγκληματικά στοιχεία που ελέγχουν το νεοφασιστικό κόμμα της Χρυσής Αυγής και στην Ιταλία, μετά την τραγωδία της Λαμπεντούζα, για τον τερματισμό της απάνθρωπης μεταχείρισης των μεταναστών.

Η τάση κατά των ελίτ και υπέρ των μεταρρυθμίσεων, που αυτή η κρίση βοήθησε να αναδυθεί σε πολλά μέρη της Ευρώπης, κεφαλαιοποιείται με επιτυχία από τους ακροδεξιούς λαϊκιστές, κυνικούς οπορτουνιστές που δεν επιδιώκουν να διευρύνουν αλλά, αντίθετα, να περιορίσουν τον δημοκρατικό χώρο. Ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας δεν τείνει ευήκοο ους σ’ αυτόν τον λόγο του αποκλεισμού και του μίσους. Χρειάζεται, όμως, τα πολιτικά κόμματα, και ειδικά εκείνα που κυβερνούν, να ορθώσουν το ανάστημά τους, με αποτελεσματικό τρόπο, απέναντι στους ακροδεξιούς λαϊκιστές. Αυτό σημαίνει την εφαρμογή ριζικών μεταρρυθμίσεων και το ξεκίνημα ενός πολιτικού διαλόγου με πραγματικές εναλλακτικές λύσεις. Αλλά πάνω απ’ όλα, απαιτεί επιχειρήματα που να αντιπαλεύουν τις παγίδες της άκρας δεξιάς. Με την επονείδιστη συνθηκολόγησή τους, τα μεγάλα κόμματα χαρίζουν τη μάχη των ιδεών στους ακροδεξιούς λαϊκιστές. Να μην εκπλαγούν, λοιπόν, αν αυτοί, με τη σειρά τους, τους στερήσουν την εκλογική νίκη.

This article is also available in:

Translate this in your language

Like this Article? Share it!

Leave A Response